|
Əlaqə
|
Ünvan:
İbrahimpaşa Dadaşov 50, Bakı,
AZ1069, Azərbaycan
Tel/Faks:
(+994 12) 436-24-20
|
|
|
|
XƏZƏRIN HÜQUQI STATUSU ILƏ BAĞLI IŞÇI QRUPUN GÖRÜŞÜ BAŞA ÇATIB Tehranda Xəzərin hüquqi statusu ilə bağlı işçi qrupun 22-ci beştərəfli görüşü başa çatıb. APA-nın İranın "Mehrnews" xəbər agentliyinə istinadən verdiyi məlumata görə, sahilyanı 5 ölkənin-Azərbaycan, İran, Rusiya, Türkmənistan və Qazaxıstanın nümayəndə heyətlərinin rəhbərləri toplantını müsbət qiymətləndiriblər və Xəzərin hüquqi statusu ilə bağlı razılığın mümkün qədər tez əldə olunmasının zəruriliyini vurğulayıblar.
|
|
|
|
|
XƏZƏR DƏNİZİNİN HÜQUQİ STATUSU (2) Sovet İttifaqının dağılmasından bəri Xəzərin hüquqi statusu Xatırlayırsınızsa , Xəzərin iqtisadi və coğrafi vəziyyəti barədə məlumat verdik və tarixi baxımdan İran şahları dövründə Xəzər dənizi ilə əlaqədar mübahisələrin birinci dəfə irəli sürülməsinə işarə etdik. Həmçinin Çar Rusiyası tərəfindən İrana qəbul elətdirilmiş Türkmənçay və Gülüstan müqavilələrini araşdırdıq , Çar Rusiyasının xarici ölkələr, o cümlədən İranla imzaladığı sümürgəçi müqavilələri ləğv etməkdə habelə İranla 1921 və 1940-dakı dostluq müqavilələrinə qol çəkməkdə Sovet hökumətinin tədbirlərini araşdırdıq. Həmin müqavilələrdə Xəzər dənizinin ortaq formada İran və Sovet dövlətləri tərəfindən istismara verilməsi rəsmən tanındı. Bu gün isə Sovet İttifaqının dağılmasından bəri Xəzərin hüquqi statusunu araşdırmaq istəyirik. 1991-ci ilə qədər yalnız İran və SSRİ Xəzərin qonşuları sayılırdılar. Ancaq Sovet İttifaqının dağılmasının ardınca, Azərbaycan, Türkmənistan və Qazaxıstan respublikaları da xəzəryanı ölkələrin sırasına qoşuldular. Hal-hazırda Xəzər sahillərinin 14 faizi İran, 16 faizi Rusiya, 20 faizi Türkmənistan, 21 faizi Az. R. və 29 faizi Qazaxıstan tərəfindədir. başqa sözlə desək Xəzəryanı ölkələrin sayı 2-dən 5-ə yüksəlib. Ancaq əhəmiyyətli məsələ dövlətlərin qalıb davam etməsi formasıdır. Bu beynəlxalq hüquq normalarına görə, hər hansı bir dövlətin aradan gedib ya bölünüb başqa dövlət ya dövlətlərin onun varisi olamasının ardınca da , birinci dövlətin hüququ və öhdəlikləri öz qüvvəsində qalır. Demək, SSRİ-nin dağılıb onun bir neçə ölkəyə çevrilməsinə rəğmən onun başqa ölkələr qarşısında bütün öhdəlikləri etibarlı sayılır. Başqa tərəfdən Vyana konvensiyasının 12-ci maddəsi və beynəlxalq hüquq normalarına əsasən yeni sənədlər dövlətlər arasında keçmiş müqavilələ dəyişməyənə qədər keçmiş razılıqlar öz etibarını qoruyur. Məhz bu səbəbdən 1921 və 1940-ci ilə müqavilələri qüvvədədir. Çünki indiyə qədər 5 xəzəryanı ölkə arasında heç bir müqavilə imzalanmayıb.
|
|
|
|
|
İRAN XƏZƏRIN HÜQUQI STATUSU MƏSƏLƏSINDƏ ƏVVƏLKI MÖVQEYINDƏN GERI ÇƏKILMIR Manuçöhr Mottaki sahilyanı ölkələrin dövlət başçılarının əvvəlki sammitində əldə edilmiş razılaşmaların həyata keçirilməsi istiqamətində fəaliyyətə çağırıb. "Xəzərin hüquqi statusu bьtün sahilyanı dövlətlərin maraqları nəzərə alınmaqla həll edilməlidir". Bunu İranın xarici işlər naziri Manuçöhr Mottaki İranda Xəzəryanı ölkələrin işçi qruplarının 22-ci görüşündə bildirib. Mottaki sahilyanı ölkələrin dövlət başçılarının əvvəlki sammitində əldə edilmiş razılaşmaların həyata keçirilməsi istiqamətində fəaliyyətə çağırıb.
|
|
|
|
|
Sorğu
|
| İnsan hüquqlarının qorunması üçün: |
|
|